Masal Şehir Hive

10 11 2014

Taşkent’ten erken bir sabah uçuşu ile Özbekistan’ın güneybatısındaki Urgenç şehrine geçtik. Urgenç’ten yaklaşık 45 dakika mesafede Özbekistan’da öne çıkan üç turistik istikametten biri bulunuyor: Hive. İçan Kale (Itchan Kala) Surları ile çevrili tarihi kent, Dünya Miras listesinde yer alıyor. 1970’li yıllarda önemli ölçüde restore edilmeye başlanmış ve bugünkü müze şehir halini almış. Hive, Harezm bölgesinde yer alıyor. Yine konuyla ilintili, tarih derslerinden Harezmşahlar (Türk) devletini hatırlayacaksınız.

Hive

Hive biraz önce de bahsettiğim gibi bir müze şehir: İç içe iki surun çevrelediği şehirdeki, en dış surun çevrelediği bölüm Dışhan Kale (Dichan Kala) diye adlandırılıyor. Dışhan Kale’yi çeviren surların sadece kalıntısı var. Zamanında bu surlarda 11 kapı bulunuyormuş. İçhan Kale 10 metrelik surlarla korunuyor. 600 metre boyunda, 450 metre enindeki bu alan işte Hive’nin müze şehir bölümünü oluşturuyor. Bugün hala birkaç kapısı (darvaza) sağlam. Yaklaşık 10 metre yüksekliğinde 6-7 metre kalınlığında surlar İçhan Kaleyi yaklaşık 2.200 metre boyunca çevreliyor ve içinde 51 tane anıt yapı barındırıyor.

İçhan kale

 

Tüm gün boyunca şehri arşınladık: Önde gelen her bir noktasına girip çıktık. Bu esnada hediyeliklere bakmayı, Özbekistan’a özgü yüzleri seyretmeyi, fotoğraflamayı da ihmal etmedik.

Hive

Hive’ye Ata Darvoza’dan yani batı kapısından girdik. Ziyaret ettiğimiz ilk nokta Muhamed Emin Han Medresesi ve Kalta Minor yani Kısa Minare idi. Bu medrese orta Asya’daki en büyük iki katlı medrese imiş ve şu anda bir otele dönüştürülmüş. Kısa Minare ise 26 metre uzunluğunda. Tahmin edeceğiniz gibi şehrin içinde daha uzun bir minare bulunuyor. Daha uzun tasarlanan bu minare, minareyi yaptıran Muhamed Emin Han’ın ölmesi ile yarıda kalmış.

Muhamed Emin Han Medresesi

 

Sonraki durağımız Kunya Ark (yazılışı Kohna Ark ve evet Eski Kale demek). Burası büyük bir saray kompleksi. Camileri, haremi, taht odası, zindanı ve saymadığım diğer yapıları ile bir nevi şehir içinde şehir.

Kunya Ark

Ve geliyoruz Allah Kulu Han Medresesi. Özbekistan’da aşağı yukarı tüm medreseler ya da sarayların içindeki uygun odalarda turistik eşya satan dükkanlar yer alıyor. Bu medresede de hal aynen buydu. Biraz bakımsız medresede atılmış sandalyelerde biraz soluklanacak zaman bulduk.

Kutluğ Amin İnak Medresesine

Medresenin ardından istikametimiz bir başka saray: Taş Avlu Sarayı. Burası da Allah Kulu Han için yaptırılan bir saray. Geniş avlusunun etrafına toparlanan odalarında Han ve eşleri kalıyorlar. Aynı zamanda Han’ın insanları kabul ettiği bölümler de burada.

Taş Avlu Sarayı

Tüm bu mavi ağırlıklı nakış gibi işlenmiş çiniler başımızı döndürdü. Taş Avlu Sarayının biraz sakince bölümünde kendime oyunlar icat ederek gördüklerimi sindirmeye çalıştım.

Taş Avlu Sarayı

Hive’de gezilecek 51 anıt yapı olduğundan bahsetmiş miydim? Taş Avlu Sarayının ardından Muhammed Rahim Han Medresesi geliyor. Bu medrese de farklı olan nokta önünde konumlanan ve halka hitap için kullanılan balkon.

Muhammed Rahim Han Medresesi

 

Yolumuzun üstündeki diğer medrese ise  Muhammed Amin İnak Medresesi.

Kutluğ Murad İnak Medresesi

Sonraki sırayı İslam Hoca Medresesi ve Minaresi alıyor. Bu Minare gördüğümüz ilk minarenin kısa diye adlandırılmasına sebep olan minare ve boyu 45m. Ardından da Pehlivan Mahmut Türbesine uğruyoruz. Burası ünlü ve yiğit bir güreşçinin zaman içinde türbe haline dönüşmüş mezarı. Hive’deki en yüksek kubbe bu türbeye ait.

İslam Hoca Medresesi ve Minaresi

Gördüğümüz en etkileyici yapılardan bir tanesine geldik: Cuma Camiisi. 212 tahtadan oyulmuş kolonun desteklediği bu camii de dört kolon 10 ila 12. yy’dan kalma. Bu kolonların üzerindeki oymalar neredeyse yok olmaya yüz tutmuş. Tarihin bu denli yakınında olmak çok heyecan verici. Bizden önce var olup, bizden sonra da var olmaya devam edecekler…

Cuma Camii

İç Kale’nin girişinde bizi Hive’deki en güzel sürpriz bekliyordu, ancak ben sürprizi sona saklamak istedim: Al-Khorezmiy. Bakın bakalım Algoritma kelimesi ile onun adı arasında bir benzerlik bulabilecek misiniz? Algorism adının Latince söylenişi. Cebiri hem ad ( El-Cebr bizim dilimize cebiri, batı dillerine Algebra’yı hedeiye etmiş) , hem kavram olarak dünyaya hediye eden Al-Khorezmiy tahmin ettiğiniz üzere matematik ve buna ek olarak gök bilim ve coğrafya alanlarında çalışmış. Al Khorezmiy aynı zamanda sıfırı 12. yy’da Hindistan’dan batı dünyasına ithal etmiş matematikçi. Hive’de doğan bilim insanının Hive tarihi kent girişinde bir de heykeli bulunuyor.

Harezmi

Hive’den akşam saatlerinde ayrıldık ve 9’daki uçağımızla Buhara’ya doğru yola çıktık. Hive’den ayrılmadan önce belki son sözü Hive’nin güzel insanlarının yüzleri ile söylemem lazım…

Hive

Reklamlar

İşlemler

Bilgi

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s




%d blogcu bunu beğendi: